راه های خروج در تصرف‌های آموزشی فرهنگی

در ساخت و ساز ساختمان‌های آموزشی و فرهنگی، رعایت ضوابط و استانداردهای ملی ساختمان از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این ضوابط به‌ویژه در زمینه طراحی راه های خروج از ساختمان‌ها برای تأمین ایمنی ساکنین، از جمله دانش‌آموزان و کارکنان، ضروری هستند. در این مقاله، به بررسی ضوابط اختصاصی راه های خروج در تصرف‌های آموزشی/ فرهنگی بر اساس مقررات ملی ساختمان پرداخته‌ایم.

11-1-3 ضوابط اختصاصی راه هاي خروج در تصرف هاي آموزشی/ فرهنگی

1-11-1-3

راه هاي خروج در تصرف هاي آموزشی/ فرهنگی باید با ضوابط عمومی مندرج در بندهاي 2-1-3 تا 9-1-3 و نیز ضوابط اختصاصی این بخش مطابقت داشته باشند.

2-11-1-3

فضاهاي مورد استفاده کودکان پیش از دبستان و دانش آموزان سال اول و دوم دبستان باید فقط در تراز تخلیه و اتاق هاي مورد استفاده دانش آموزان سال سوم دبستان، حداکثر یک طبقه بالاتر از تراز تخلیه خروج واقع شوند.

3-11-1-3

راهروهاي دسترس خروج باید دست کم 1850 میلیمتر عرض مفید داشته باشند . استقرار هر نوع آبخوري یا تجهیزات و تأسیسات دیگر، چه به صورت ثابت و چه به صورت قابل انتقال در راهروهاي دسترس خروج به شرطی مجاز خواهد بود که عرض مفید راه به کمتر از 1850 میلیمتر کاهش نیابد.

4-11-1-3

در هر طبقه باید حداقل دو خروج دور از هم در دسترس باشند. همچنین هر اتاق یا فضا با ظرفیت بیش از 50 نفر یا سطحی بیش از 95 مترمربع باید حداقل از طریق دو درگاه دور از هم به راهروهاي دسترس خروج منتهی به خروج هاي دور از هم مربوط شود.

5-11-1-3

در راهروهاي دسترس خروج، هیچ بن بستی نباید طولی بیش از 6 متر داشته باشد.

6-11-1-3

درهاي لولایی اگر به راهروهاي دسترس خروج باز می شوند، باید عقب تر از دیوار راهرو قرارگیرند، که با ترافیک راهرو برخورد نکنند، در غیر این صورت لازم است با 180 درجه چرخش بتوانند روي دیوار راهرو مستقر شوند. باز شدن درها در هر وضع و حالت نباید عرض خروج مقرر شده براي راهروها را به کمتر از نصف کاهش دهد.

7-11-1-3

راهروهاي دسترسی به ردیف هاي صندلی باید حداقل 1100 میلیمتر عرض مفید داشته باشند، مگر آنکه راهرو از یک طرف با دیوار مجاور باشد که در آن صورت عرض مفید آن می تواند به حداقل 900 میلیمتر کاهش یابد. راهروهایی که براي دسترسی به حداکثر 60 صندلی درنظر گرفته شوند، استثنائاً می توانند حداقل 750 میلیمتر عرض مفید داشته باشند. آرایش و موقعیت راهروها و صندلی ها درهرحال باید به گونه اي باشد که بین صندلی و راهرو، حداکثر 6 صندلی وجود داشته باشد.

8-11-1-3

در مواردي که راهروها یا بالکن هاي بیرونی به عنوان راه خروج استفاده شوند، فقط دست انداز یا جان پناه مناسب می تواند ارتباط آنها را با هواي آزاد جدا کند و باید از دو سمت مقابل به خروج هاي امن مربوط شوند. بالکن هایی که با شیشه و مصالح نظیر آن دوربندي شوند، از لحاظ ضوابط راه خروج، راهروهاي داخلی محسوب شده و تابع مقررات راه هاي داخلی خواهند بود.

نتیجه‌گیری

رعایت مقررات ملی ساختمان در طراحی راه های خروج در ساختمان‌های آموزشی و فرهنگی یکی از اصول اساسی برای تأمین ایمنی افراد است. این مقررات نه‌تنها برای تخلیه سریع و ایمن در شرایط اضطراری ضروری است، بلکه به بهبود تجربه کاربری و رفاه ساکنین نیز کمک می‌کند. طراحی صحیح و مطابق با این ضوابط، نقش مهمی در پیشگیری از حوادث و آسیب‌های ناشی از تخلیه غیر ایمن ایفا می‌کند.