ضوابط پارکینگ ها و آسانسور ها

در فرآیند طراحی و اجرای پروژه‌های ساختمانی، رعایت مقررات ملی ساختمان نقش کلیدی در افزایش ایمنی، دوام و بهره‌وری سازه‌ها دارد. در این مقاله، به بررسی ضوابط اختصاصی پارکینگ‌ها و آسانسورها در ساختمان‌های بلندمرتبه و چندطبقه طبق مقررات ملی ساختمان ایران می‌پردازیم.

23-1-3 ضوابط اختصاصی پارکینگ ها

1-23-1-3

از نظر میزان خطر، پارکینگ ها به عنوان مکان با خطر معمولی درنظر گرفته شود.

2-23-1-3

پلکان پارکینگ هاي بسته باید داراي تمهیدات دودبند و دوربند باشند.

3-23-1-3

پارکینگ هاي با ارتفاع بیش از چهار طبقه با جداکننده هاي 2 ساعت مقاوم حریق و در غیراین صورت با جداکننده هاي یک ساعت مقاوم حریق باید از سایر بخش هاي ساختمان و یا فضاي بیرون جداسازي شوند.

4-23-1-3

پارکینگ ها باید به سیستم کشف و اعلام حریق خودکار و دستی مجهز باشند.

5-23-1-3

درصورت اتصال شبکه بارنده تائید شده از طریق حسگر جریان آب به سامانه اعلام حریق نیازي به سیستم کشف و اعلام حریق خودکار نمی باشد. درهر حال وجود سامانه هشدار دستی الزامی است.

6-23-1-3

تمام پارکینگ هاي بسته با هر تعداد طبقه و مساحت باید داراي حداقل دو راه خروج باشند.

7-23-1-3

علاوه بر رعایت بند 6-23-1-3 تعداد و ظرفیت راه خروج مطابق مقررات این مبحث و با درنظرگرفتن بار تصرف مندرج در استانداردهاي معتبر بین المللی محاسبه گردد.

8-23-1-3

درصورتی که مساحت کل طبقات پارکینگ بیش از 9300 مترمربع بوده و یا عمق پائین ترین طبقه زیرزمین از تراز متوسط زمین طبیعی بیش از 9 متر باشد، هر بخش پارکینگ باید به دو قسمت دودبند تقسیم شده و به دو راه خروج دسترسی داشته باشد. خروج دوم استثنائاً می تواند آسانسور و یا پله برقی با رعایت مشخصات بند 24-1-3 باشد.

9-23-1-3

استفاده از درهاي کشویی خودکار بسته شو در بند 8-23-1-3 صرفاً به منظور جداسازی دو بخش یک طبقه مجاز است

10-23-1-3

طراحی و اجراي تهویه خودکار و دستی براي پارکینگ هاي بسته، هم براي شرایط کارکرد معمولی و هم شرایط وقوع حریق، براساس استانداردهاي ملی یا بین المللی معتبر با تائید مقام قانونی مسئول الزامی است.

24-1-3 ضوابط اختصاصی آسانسورها

1-24-1-3

اجراي آسانسور یا آسانسورهاي ویژه تخلیه ساکنین و انجام عملیات آتش نشانی در ساختمان هاي بلند مرتبه الزامی است.
تبصره: درخصوص ساختمان هاي کمتر از 23 متر، مقام قانونی مسئول با توجه به شرایط و براساس استانداردهاي معتبر بین المللی می تواند اجراي این آسانسورها را الزامی نماید.

2-24-1-3

راهنماي استفاده از سیستم ارتباطی دوسویه، راهنماي فراخوانی نیروي کمکی از طریق سیستم ارتباطی دوسویه و راهنماي مکتوب ساختمان باید در مجاورت و نزدیکی سیستم ارتباطی نصب گردند.

3-24-1-3

در ساختمان هاي بلند، هنگامی که آسانسور منطقه امن را به معبر عمومی مرتبط سازد، آسانسور باید براي عملیات اضطراري توسط مقام قانونی مسئول تائید شده باشد.

4-24-1-3

در ساختمان هاي بلند، فضاي ورودي (لابی) آسانسور باید داراي ظرفیتی معادل 50/0 درصد متصرفین قسمتی که آسانسور براي آن تعبیه شده است، باشد. این ظرفیت باید براساس 28 مترمربع براي هر نفر در نظر گرفته شود.

5-24-1-3

هر طبقه اي که آسانسور به آنجا ورودي دارد، باید داراي لابی آسانسور باشد. مصالحی که لابی آسانسور از آنها ساخته می شود باید حداقل یک ساعت مقاوم حریق باشد. این لابی باید به عنوان یک مانع دود عمل نماید.

6-24-1-3

در ساختمان هاي بلند، در لابی آسانسور (و متعلقات آن مانند چارچوب، قفل، دستگیره و ….) باید حداقل یک ساعت مقاوم حریق باشد و لنگه هاي در لابی آسانسور باید خود بست یا به شکل اتوماتیک بسته شو باشند.

7-24-1-3

در هاي لابی آسانسورها باید در پاسخ به سیگنال ارسال شده از یک دتکتور دودي فعال شده و بسته شوند (این دتکتور می تواند در فضاي مجاور خارج محیط فضاي مقابل آسانسور نصب گردد). همچنین درهاي فضاي مقابل آسانسور باید توانایی بسته شدن در اثر عملکرد سیستم اعلام حریق ساختمان را نیز داشته باشند. هنگامی که یک لنگه در ل فضاي مقابل آسانسور توسط دتکتور دودي یا عملکرد سیستم اعلام ساختمان بسته می شود، باید تمام درهاي فضاهایی که به آسانسور مربوطه ختم می شوند، بسته شوند.

8-24-1-3

جزئیات اجرایی ساختمان باید به نحوي باشد که از رسیدن آب به اجزاء آسانسور جلوگیري شود.

9-24-1-3

تجهیزات، اجزاء ارتباطی و سیستم سرمایش اتاق موتورخانه آسانسور همگی باید داراي منبع تغذیه عادي و اضطراري باشند. سیم کشی مدارهاي کنترلی و همچنین مدارهاي تغذیه کننده آسانسور باید در محلی قرار گیرد و به شکل مناسب محافظت گردد تا حداقل یک ساعت در شرایط حریق عمل نمایند.

10-24-1-3

باید سیستم ارتباطی دو سویه بین لابی هاي آسانسور و سیستم کنترل مرکزي برقرار گردد. این ارتباط باید بین اتاقک آسانسور و سیستم کنترل مرکزي نیز برقرار گردد. سیم کشی هاي سیستم ارتباطی دو سویه باید به نحوي انجام شوند که حداقل یک ساعت کارکرد این سیستم در شرایط حریق تضمین گردد.

11-24-1-3

آسانسورها باید داراي شرایطی باشند که توسط آتش نشانان در شرایط اضطراري مورد استفاده قرار گیرند.

12-24-1-3

هنگامی که تنها یک اتاقک آسانسور به یک فضاي ورودي سرویس می دهد، سیستم تخلیه اضطراري باید در زمان هاي مشخص مورد تعمیر و نگهداري قرار گیرد و این سرویس ها باید زمانی انجام شود که ساختمان در حالت تعطیلی است یا فعالیت کمی دارد. تعمیرات حداکثر طی 24 ساعت پس از تعطیلی باید انجام شود.

13-24-1-3

آسانسورها باید این توانایی را داشته باشند که در هنگام وقوع زلزله با نظم مشخصی خاموش گردند.

نتیجه‌گیری

رعایت دقیق ضوابط مقررات ملی ساختمان به‌ویژه در حوزه پارکینگ‌ها و آسانسورها، نه‌تنها نقش مؤثری در افزایش ایمنی ساختمان دارد، بلکه در صورت بروز حوادث می‌تواند جان بسیاری از ساکنین را نجات دهد. شرکت فنی و مهندسی آریان با پایبندی کامل به این ضوابط، پروژه‌هایی ایمن، هوشمند و مطابق با استانداردهای روز دنیا طراحی و اجرا می‌کند.