مقررات ملی ساختمان به عنوان یکی از ارکان اساسی در ساختوساز، نقش حیاتی در تأمین ایمنی و راحتی ساکنان ساختمانها ایفا میکند. یکی از موضوعات کلیدی این مقررات، طراحی مناسب خروجها و دسترسیهای خروج است که میتواند در شرایط اضطراری مانند آتشسوزی یا زلزله، جان بسیاری از افراد را نجات دهد. در این مقاله، بر اساس بخشهای 12-1-12-1-3 تا 15-1-12-1-3 مقررات ملی ساختمان، به بررسی مهمترین نکات طراحی خروجها و دسترسیهای خروج میپردازیم.
12-1-12-1-3
خروج ها و دسترس هاي خروج باید به گونه اي طرح و تنظیم شوند که در طول راه خروج، هیچ بن بستی به طول بیش از 9 متر وجود نداشته باشد.
13-1-12-1-3
در تسهیلات مراقبت تندرستی، فاصله نقاط مختلف تا درهاي خروج یا خروج ها، حسب مورد نباید از مقادیر مشخص شده در زیر بیشتر باشد:
الف) طول دسترس خروج از جلوي در هر اتاق در راهرو، حداکثر 45 متر.
ب) طول دسترس خروج از هر نقطه در هر فضا، حداکثر 60 متر.
در مواردي که تمام بنا توسط شبکه بارنده خودکار تائید شده محافظت شود، فاصله هاي مشخص
شده در “الف” و “ب”، می توانند حداکثر تا 15 متر افزایش یابند.
پ) فاصله پیمایش از هر نقطه داخل فضاي بستري تا درگاه منجر به راهرو دسترس خروج، حداکثر 15 متر.
ت) فاصله پیمایش از هر نقطه در درون هر مجموعه اتاق (سوئیت) تا یک در دسترس خروج، حداکثر 30 متر، مشروط بر آنکه کل طول دسترس خروج از هر نقطه تا یک خروج، از 45 متر بیشتر نشود.
14-1-12-1-3
در تسهیلات مراقبت تندرستی، هریک از دو سمت خروج هاي افقی باید حسب مورد
به ازاي هر یک از بیماران یا متصرفان داراي سطحی مطابق مقادیر مشخص شده در جدول 3-1-12-ب باشد. به این منظور سطح مورد نیاز می تواند شامل بخشی از راهروها، اتاق هاي بیماران، اتاق هاي معالجه و درمان، سرسراها یا فضاهای غذاخوری عمومی و دیگر مکان هاي کم مخاطره شود.
15-1-12-1-3
خروج هاي افقی که با راهروهاي به عرض 2450 میلیمتر و بیشتر ا ز هر دو طرف استفاده می شوند، باید توسط درهاي دو لنگه لولایی (بدون وادار میانی) که هر لنگه آن حداقل 1050 میلیمتر عرض مفید داشته و در جهت مخالف دیگري باز می شود، یا توسط درهاي کشویی افقی با عرض مفید حداقل 2100 میلیمتر محافظت شوند.

نتیجهگیری
رعایت مقررات ملی ساختمان در طراحی خروجها و دسترسیهای خروج، نه تنها ایمنی ساکنان را افزایش میدهد، بلکه باعث بهبود عملکرد ساختمان در شرایط اضطراری میشود. مهندسان و معماران باید با آگاهی کامل از این مقررات، طراحیهایی انجام دهند که همسو با نیازهای ایمنی و استانداردهای ملی باشد. شرکت فنی و مهندسی آریان با تخصص در حوزه ساختوساز، آماده ارائه راهکارهای مدرن و استاندارد در این زمینه است.
